Nguyễn Mai Trang
Chiều ngày 27/11/2025, Bệnh viện Tâm thần Hà Nội tổ chức buổi sinh hoạt khoa học với hai chuyên đề nổi bật: Tăng prolactin do thuốc chống loạn thần và Hướng mới trong chiến lược phối hợp thuốc kháng động kinh. Chương trình thu hút sự tham dự của đông đảo bác sĩ, dược sĩ và cán bộ chuyên môn trong bệnh viện.
Mở đầu chương trình, BS. Vũ Ngọc Úy – Giám đốc Bệnh viện Tâm thần Hà Nội phát biểu chào mừng và nhấn mạnh vai trò của hoạt động sinh hoạt khoa học trong nâng cao chất lượng chuyên môn và cập nhật các tiến bộ mới trong lĩnh vực Tâm thần. BS. Úy ghi nhận nỗ lực của các bác sĩ, dược sĩ trong công tác điều trị cho người bệnh đồng thời cảm ơn hãng dược Eisai đã đồng hành cùng bệnh viện góp phần tăng cường hiệu quả điều trị cho người bệnh.
Chuyên đề 1: Hướng mới trong chiến lược phối hợp thuốc kháng động kinh
BS. Đỗ Văn Thắng báo cáo chiến lược phối hợp thuốc điều trị động kinh
BS. Đỗ Văn Thắng – Phó giám đốc bệnh viện báo cáo về chiến lược phối hợp thuốc trong điều trị động kinh, tập trung vào khái niệm đa trị liệu hợp lý, dựa trên sự phối hợp các thuốc có cơ chế tác dụng khác nhau nhằm tối ưu hiệu quả và giảm tác dụng không mong muốn.
Báo cáo mở đầu bằng việc nhấn mạnh thực trạng 30–40% người bệnh động kinh không kiểm soát hoàn toàn cơn dù đã dùng thuốc, làm nổi bật nhu cầu tối ưu hóa phác đồ bằng đa trị liệu hợp lý (rational polytherapy). Việc phối hợp thuốc đúng cách giúp mở rộng phổ tác dụng, tăng hiệu quả kiểm soát cơn và giảm tác dụng không mong muốn.
BS. Thắng phân tích rõ nguyên tắc phối hợp thuốc hiện đại: ưu tiên kết hợp các thuốc có cơ chế khác nhau, tránh phối hợp trùng cơ chế để giảm độc tính; đánh giá kỹ tương tác enzym gan và tình trạng bệnh kèm theo; đồng thời tối ưu liều đơn trị trước khi chuyển sang đa trị liệu.
Đặc biệt, báo cáo dành nhiều thời lượng phân tích vai trò của Perampanel – thuốc đối kháng thụ thể AMPA đầu tiên. Các nghiên cứu như PERADON và PERMIT cho thấy việc phối hợp Perampanel từ giai đoạn sớm giúp: Tăng mạnh tỷ lệ đáp ứng ≥50%, tăng tỷ lệ hết cơn ở cả động kinh cục bộ và cơn toàn thể hóa, cải thiện khả năng dung nạp so với phối hợp muộn. Những dữ liệu này cho thấy Perampanel đang trở thành lựa chọn quan trọng trong chiến lược điều trị động kinh kháng trị hoặc không kiểm soát tốt bằng đơn trị liệu.
Chuyên đề 2: Tăng prolactin do thuốc chống loạn thần
DS. Đỗ Thu Hương báo cáo về tăng prolactin máu do thuốc chống loạn thần
Tiếp nối chương trình, DS. Đỗ Thu Hương – Khoa dược đã cập nhật những kiến thức quan trọng về tăng prolactin máu do thuốc chống loạn thần, một tác dụng phụ thường gặp nhưng dễ bị bỏ sót trong theo dõi lâm sàng.
Báo cáo nhấn mạnh cơ chế bệnh sinh liên quan đến sự phong bế thụ thể dopamin D2 tại tuyến yên, đặc biệt ở các thuốc có nguy cơ cao như Risperidone và Amisulpride. Tăng prolactin kéo dài có thể gây rối loạn kinh nguyệt, tăng tiết sữa, suy giảm chức năng sinh dục, vô sinh và nguy cơ loãng xương – ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống và sự tuân thủ điều trị.
DS. Hương trình bày các hướng xử trí theo Maudsley 2025, trong đó ưu tiên giảm liều hoặc chuyển sang thuốc ít gây tăng prolactin. Đáng chú ý, Aripiprazole được xem là lựa chọn hiệu quả nhất khi cần bổ sung để điều chỉnh nồng độ prolactin mà không làm giảm hiệu quả điều trị loạn thần. Ngoài ra, các thuốc Metformin, Vitamin B6, hoặc thuốc chủ vận dopamin có thể được cân nhắc trong các trường hợp đặc biệt.
Ý nghĩa chuyên môn của buổi sinh hoạt
Sau hơn 1 giờ báo cáo, hai chuyên đề đều đều thểu hiện tính cập nhật và tính ứng dụng cao:
Chuyên đề thuốc kháng động kinh giúp đội ngũ y bác sĩ cập nhật hướng tiếp cận lâm sàng mới, nâng cao hiệu quả điều trị và mở ra thêm lựa chọn tối ưu cho người bệnh động kinh.
Chuyên đề về tăng prolactin máu giúp củng cố kiến thức cho đội ngũ chuyên môn trong việc theo dõi prolactin định kỳ, phát hiện sớm rối loạn nội tiết và cá thể hóa điều trị, nhằm tối ưu hóa hiệu quả và an toàn khi sử dụng thuốc chống loạn thần.
Cảm ơn sự đồng hành của hãng Eisai trong việc hỗ trợ công tác đào tạo liên tục cho đội ngũ y tế tại bệnh viện./.
